Kim jest Doula?

Co to Doula?

Doula (czytaj: dula) to wykształcona i doświadczona również w swoim macierzyństwie kobieta, zapewniająca ciągłe niemedyczne, fizyczne, emocjonalne i informacyjne wsparcie dla matki i rodziny na czas ciąży, porodu i po porodzie.

Doula (z greckiego) – to kobieta „która służy„. Współcześnie oznacza osobę, która w profesjonalny sposób wspiera fizycznie oraz emocjonalnie kobietę rodzącą i w połogu, dostarcza jej niezbędnych informacji i udziela praktycznych wskazówek. Doula rozumie i chroni fizjologiczny przebieg narodzin, odpowiada na emocjonalne potrzeby kobiety na każdym jego etapie. Pozostaje z rodzącą przez cały czas trwania porodu, towarzyszy jej w pierwszych dniach macierzyństwa. Doula zajmuje się również osobą bliską, która towarzyszy rodzącej ułatwiając jej udział w narodzinach w sposób, na jaki jest ona gotowa. Pomaga jej również radzić sobie z negatywnymi emocjami – lękiem, poczuciem bezradności czy niekompetencji. Doula nie „dubluje” osoby bliskiej. Raczej asystuje jej w jak najlepszym wspieraniu rodzącej, ale nie przejmuje jej zadań i nie spycha w cień.

 

Dlaczego poród z Doulą ?

Towarzyszenie w narodzinach jest emocjonalnym wyzwaniem, gdyż nie polega na oglądaniu porodu, ale na uczestniczeniu w nim. To wymaga od osoby towarzyszącej spełnienia pewnych warunków i wcześniejszych przygotowań. Osoba towarzysząca:

  • Musi mieć z rodzącą emocjonalną, pozytywną relację;
  • Musi posiadać podstawową wiedzę o przebiegu rozwiązania, o zachowaniu i emocjach rodzącej, o istocie bólu porodowego;
  • Powinna znać techniki, które ułatwią przejście przez najtrudniejsze momenty porodu;
  • Powinna być osobą empatyczną, ale również umiejącą panować nad swoimi emocjami;
  • Musi mieć wewnętrzną zgodę na bycie aktywnym „wspierającym” przez cały czas przychodzenia dziecka na świat i przez jakiś czas po narodzinach dziecka;
  • Musi mieć pozytywny stosunek do porodu, nie widzieć w nim zagrożenia,

Osobą, którą najczęściej towarzyszy kobiecie przy porodzie jest jej mąż/partner, gdyż jest najbliżej, zarówno w sensie emocjonalnym, jak i fizycznym. Mimo to nieporozumieniem jest uznawanie, że mąż/ojciec dziecka jest „naturalnie” wyposażony w odpowiednie umiejętności i poziom empatii, aby towarzyszyć rodzącej żonie.
Młodzi mężczyźni, wtłoczeni w rolę „ekspertów od rodzenia”, niejednokrotnie czują, że to zadanie jest dla nich za trudne, a oni sami tracą głowę podczas narodzin. Dzieje się tak szczególnie wtedy, gdy poród jest trudny, długi, a partnerka wydaje się sobie nie radzić. Wielu mężczyzn musi w duchu przyznać, że oni, na równi z rodzącą, potrzebują wsparcia i opieki. Osobą, która może się takiego zadania podjąć, jest Doula.

Obecność Douli jest ważna!

Badania wykazały, że dzięki obecności Douli:

  • skraca się czas przyjścia dziecka na świat,
  • zmniejsza się ryzyko porodu zabiegowego czy cesarskiego cięcia,
  • rodząca lepiej radzi sobie ze skurczami, ma mniejszą potrzebę sięgnięcia po środki przeciwbólowe,
  • pogłębia się więź i poprawia współpraca między kobietą a jej partnerem,
  • rodząca ma większe poczucie kompetencji jako matki,
  • rzadziej występują problemy z karmieniem piersią.

Nie wiadomo dokładnie jaki mechanizm odpowiedzialny jest za ten efekt. Naukowcy sugerują, że chodzi prawdopodobnie o to, że wskutek działań Douli zmniejsza się poziom wydzielania hormonów stresu – adrenaliny i noradrenaliny, odpowiedzialnych za spowolnienie akcji porodowej.

Zadania położnej a zadania Douli

Podstawową różnicą między położną a doulą jest to, że położna ma wykształcenie medyczne i w związku z tym jest uprawniona do medycznej opieki nad kobietą w czasie ciąży i porodu.
Doula najczęściej nie ma wykształcenia medycznego.  Kształcenie douli trwa o wiele krócej niż kształcenie położnej. Tak więc, o ile położna może być jednocześnie doulą w czasie porodu, doula nie może zastąpić położnej.
Do głównych zadań douli należy zapewnienie emocjonalnego wsparcia i komfortu rodzącej. W odróżnieniu od położnej, która może być zaangażowana w opiekę nad wieloma kobietami jednocześnie, doula poświęca czas i swoją uwagę tylko jednej osobie w sposób nieprzerwany.
Doula pomaga kobiecie w radzeniu sobie ze skurczami, jest z nią w fizycznym kontakcie. Dotyka ją delikatnie, aby dodać jej otuchy, ale też masuje w zdecydowany sposób, aby przynieść ulgę w skurczu. Ociera pot z czoła i chwali rodzącą. Gdy jest taka potrzeba, oddycha razem z nią, wydaje dźwięki. Pełni też rolę łącznika między rodząca/parą a personelem medycznym. Informuje i dba o to, aby informacje przekazywane przez położną lub lekarza były zrozumiałe.
Rola douli nie kończy się z chwilą urodzenia dziecka. Tuż po porodzie czuwa nad pierwszym kontaktem między matką a dzieckiem, i dba o to, aby karmienie rozpoczęło się w sposób prawidłowy. Dba o komfort matki również po porodzie – pomaga jej się umyć, pamięta o jedzeniu. Odpowiada na pytania i wątpliwości młodych rodziców.

Czy Doula to zawód?

Doula (asystentka kobiety w czasie ciąży i porodu) jest oficjalnie uznanym zawodem!
Reguluje to rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 7 sierpnia 2014 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności na potrzeby rynku pracy oraz zakresu jej stosowania.

Rozporządzenie weszło w życie 1 stycznia 2015 r.

Zalecenie Ministerstwa Zdrowia w sprawie obecności Doul na salach porodowych w Polsce.
http://doula.org.pl/zalecenia-mz-w-sprawie-obecnosci-doul-w-salach-por

 

W opracowaniu korzystano z informacji zamieszczonych na stronach internetowych: „Stowarzyszenie Doula w Polsce” i fundacja „Rodzić po Ludzku”